سوالی دارید؟ با ما در میان بگذارید.

در صورتیکه هرگونه پیشنهاد ، شکایت و یا هر سوالی دارید  می توانید از طریق فرم تماس با ما سوالات خود را با ما در میان بگذارید.

راهنمای ناشتايی جهت انجام آزمايش ها

 

سخنی با مراجعه کنندگان 

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

راهنمايي هاي زير براي كمك به بيماران و مراجعين محترم در جمع آوري صحيح نمونه براي آزمايش هاي درخواست شده توسط پزشكان محترم ارائه می گردد. 

ناشتايي با زمان مشخص، جهت انجام آزمايش هایی مانند: آزمايش قند خون ناشتا، تري گليسريد و غیره الزامي است چرا كه خوردن غذا مي تواند منجر به تغيير در مقادير نتایج آزمايش و در نتیجه تشخیص نادرست می شود. در خصوص آزمایش هایی که از شما خواسته می شود تا در وضعيت ناشتا براي انجام آزمايش ها مراجعه نماييد خواهشمند است موارد ذيل رعايت نمایید: 

1. هشت ساعت قبل از مراجعه به آزمايشگاه هيچ غذا يا آشاميدني (به جز آب) نخورده و نياشاميد.(اين مدت ناشتايي در شب توصيه شده است كه فعاليت هاي بدن به حداقل رسيده و مقادير طبيعي نيز در نمونه هاي صبح تعيين شده اند). 

2. آزمایش قند حداقل 8 ساعت ناشتایی لازم دارد.

3. در صورتي كه آزمايش  هاي مربوط به چربي خون مثل تري گليسريد براي شما درخواست شده باشد مدت زمان ناشتايي حدود 12 ساعت است.

4. آزمایش هاي فسفر، اوره، اسید اوریک، پرولاکتین حداقل 4 ساعت ناشتایی لازم دارند.

5. از نوشيدن آب ميوه، چاي و قهوه در طي مدت ناشتايي بپرهيزيد، اما نوشيدن آب اشکالی ندارد. (مگر آن كه محدوديت در مصرف آب توسط پزشك تذكر داده شده باشد.)

6. در طي مدت ناشتايي از استعمال دخانيات، جويدن آدامس و تمرين بدني و ورزش پرهيز نماييد. اين موارد ممكن است منجر به تحريك سيستم گوارش و تغيير در نتايج آزمايش ها شود.

7. آزمایشگاه را از داروهایی که مصرف می کنید مطلع کنید و در مورد قطع کردن یا نکردن دارو برای انجام آزمایش با پزشک معالج خود مشورت کنید.

8. برای جلوگیری از تاثیر گرسنگی زیاد نباید بیش از 16 ساعت ناشتا باشید.

9. بعد از انجام نمونه گيري شما مي توانيد رژيم غذايي عادي و فعاليت روزانه را شروع نماييد.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 

راهنمای آزمايش قند خون 2 ساعت پس از غذا (2hpp)

 

سخنی با مراجعه کنندگان 

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

  • لطفا براي دست يابي به نتايج صحيح آزمايش به نكات ذيل توجه فرماييد. ممکن است به خاطر عدم رعايت شرايط لازم، نتايج به دست آمده برای پزشک محترم گمراه کننده باشد و موجب تشخیص نادرست توسط پزشک محترم گردد.

راهنمایی های لازم 

  • يك وعده غذای متعادل و معمول به همان  شکلی که هر روز به عنوان صبحانه می خورید را مصرف نمایید. 
  • زمان شروع غذا خوردن را يادداشت نماييد. 
  • پس از اتمام صرف صبحانه ی متعادل و معمول، تا 2 ساعت پس از لحظه شروع غذا خوردن  - که در مرحله قبل یادداشت نموده اید - هیچ گونه مواد غذایی دیگری اعم از آدامس، شيريني، آب ميوه و غیره نبايد خورده شود (به استثنا مقدار كم آب)
  • مدت زماني كه غذا را ميل مي  كنيد نبايد بيش از20 دقيقه به  طول انجامد.
  • نمونه خون دقیقن راس 2 ساعت پس از زمان شروع غذا خوردن، از شما گرفته خواهد شد.
  • بهتر است پانزده دقيقه قبل از زمان مشخص شده برای نمونه  گيري (2 ساعته) در آزمايشگاه حضور یابید.
  • به محض ورود به آزمايشگاه مسئولين پذيرش را مطلع نماييد و اگر راس 2 ساعت از شما خون گيري انجام نشد، دوباره به مسئول پذيرش اعلام فرماييد.
  • در روز آزمایش، در میزان انسولین، قرص یا داروی کاهش دهنده قندخون، تغییری انجام ندهید؛ مگر این که تاکید پزشک معالج به گونه دیگری باشد.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی


روش جمع آوري ادرار 24 ساعته


سخنی با مراجعه کنندگان

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

هدف از جمع آوري نمونه ادرار 24 ساعته اندازه گيري و ارزيابي ميزان دفع مواد مختلف ( مثل پروتئين، كراتينين، كلسيم و ....) در ادرار طي 24 ساعت شبانه روز مي باشد. 

راهنمایی های لازم 

1. اولين نمونه ادرار خود را در زمان مشخصی (مثلا 7 صبح) دور بريزيد. این زمان را یادداشت نمایید. 

2. پس از آن، هر بار ادرار خود را در ظرف مخصوص بريزيد.

3. ريختن ادرار در ظرف را تا 24 ساعت از زمان دور ريختن نمونه اول (زمانی که یادداشت نموده اید) ادامه دهيد.  

4. نمونه روز بعد ( روز دوم ) را نيز درست در همان زماني كه نمونه صبح روز اول را دور ريخته اید ( مثلا 7 صبح) به عنوان اخرین نمونه در داخل ظرف مخصوص بريزيد. 

5. ظرف حاوي نمونه را در اسرع وقت به آزمايشگاه منتقل كنيد. 

6. طی این مدت درب ظرف را بسته و آ نرا در جای خنک و به دور از دسترس اطفال یا نور مستقیم نگهداری کنید.

نكات تکمیلی

1. ظرف مخصوص جمع آوري ممكن است داراي مواد نگهدارنده اسيد قوي باشد لذا از تماس آن با دست و اعضاء بدن پرهيز نماييد. 

2. جمع آوری این نمونه دقیقاً 24 ساعت به طول می انجامد.

3. طی این مدت سعی کنید به مقدار معمول آب مصرف کرده و از کم نوشی یا پرنوشی خودداری فرمایید.

4. ماده موجود در ظرف را دور نریخته و از تماس آن با پوست یا مخاط بدن جداً پرهیز کنید و در صورت بروز تماس، محل موردنظر را فوراً با مقدار زیادی آب شستشو دهید.

5. ساعت و تاریخ شروع و پایان نمونه برداری را روی برگه در محل مخصوص یادداشت کنید.

6. ظرف حاوی نمونه ادرار 24 ساعته را حداکثر طی مدت یک ساعت به آزمایشگاه تحویل دهید.

7. توجه داشته باشید جهت انتقال نمونه ادرار به ظرف می توانید از یک ظرف شیشه ای تمیز و خشک استفاده نمایید. 

8. ساعت تحویل نمونه به آزمایشگاه از ساعت 7 صبح تا ساعت 12 ظهر می باشد.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 
 

راهنمای جمع آوری ادرار جهت انجام آزمایش کشت ادرار (آقايان)


سخنی با مراجعه کنندگان 

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

1.نمونه ادراری که جمع آوری می گردد، برای تشخیص عفونت های ادراری استفاده می شود.

2. اگر در زمان جمع آوری نمونه ی ادرار آلوده شود، بطور قطع در نتایج آزمایش تاثیر منفی خواهد گذاشت.

3. دقت نمایید که بهترین نمونه برای آزمایش کشت ادرار، نمونه ی ادرار اول صبح می باشد.

4. اگر نمونه جهت بررسی عفونت ادراری می باشد، باید از مصرف آنتی بیوتیک حداقل ۳ روز قبل پرهیز شود. زیرا جواب آزمایش منفی کاذب می گردد.

شيوه تميز نمودن و جمع آوري نمونه

1. دست هاي خود را با آب و صابون كاملن بشوييد. 

2. درپوش ظرف جمع آوري نمونه را باز نماييد، دقت شود كه داخل ظرف و درپوش آن آلوده نشود.

3. توجه نماييد كه نام، نام خانوادگي، شماره ی بيمار و نوع آزمایش روي ظرف مربوطه نوشته شده باشد.

4. در افرادي كه ختنه نشده اند، پوست سر آلت را از مجراي خروج ادرار به عقب كشيده و جمع نماييد. 

5. مجراي خروج ادرار و نواحي اطراف آن را بشوييد. (در صورت موجود بودن دستمال مخصوص توالت از آن استفاده نماييد.) 

6. دستمال استفاده شده را در ظرف مخصوص زباله بياندازيد.

7. عمل ادرار نمودن را شروع نماييد، در زمان ادرار كردن پوست سرآلت (در افراد ختنه نشده) همچنان جمع باشد.

نكته مهم: قبل از اينكه ظرف جمع آوري به نمونه را در برابر جريان ادرار قرار دهيد، صبر نماييد تا ادرار به خوبي جريان يابد و قسمت كمي از ادرار به خارج (داخل توالت) بريزيد.

8. بدون آنكه جريان ادرار متوقف شود، مقداري از ادرار را داخل ظرف جمع آوري ريخته تا ظرف به ميزان نصف يا حداقل 4/1 آن پر شود. (در واقع قسمت مياني ادرار در ظرف جمع آوري نمونه بريزيد.)

9. درپوش ظرف جمع آوري نمونه را روي آن بسته و كاملن محكم نماييد، دقت كنيد كه لبه ها و يا داخل ظرف به هيچ وجه لمس نشود.

10. توجه نماييد برچسب مشخصات روی ظرف نمونه کنده نشود.

11. ظرف نمونه را در جاي مخصوص جمع آوري نمونه كه توسط آزمايشگاه تعيين شده قرار دهيد.

12. دست هاي خود را بلافاصله پس از جمع آوري نمونه بشوييد. 

نمونه گیری در منزل

1. حداکثر 20 دقیقه پس از جمع آوری باید آن را در دمای معمولی یخچال قرار دهید .  

2. نمونه ادرار را تقریبا تا 12 ساعت پس از جمع آوری می توان در یخچال نگهداری نمود، ولی بهتر است نمونه ادرار ظرف مدت یک ساعت به آزمایشگاه منتقل گردد.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 

 

راهنمای جمع آوری ادرار جهت انجام آزمایش کشت ادرار (خانم ها)

 

سخنی با مراجعه کنندگان

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

1. نمونه ادراری که جمع آوری می گردد، برای تشخیص عفونت های ادراری استفاده می شود.

2. اگر در زمان جمع آوری نمونه ی ادرار آلوده شود، بطور قطع در نتایج آزمایش تاثیر منفی خواهد گذاشت.

3. دقت نمایید که بهترین نمونه برای آزمایش کشت ادرار، نمونه ی ادرار اول صبح می باشد.

4. اگر نمونه جهت بررسی عفونت ادراری می باشد، باید از مصرف آنتی بیوتیک حداقل ۳ روز قبل پرهیز کنید. زیرا جواب آزمایش شما منفی کاذب می گردد.

شيوه تميز نمودن و جمع آوري نمونه

1. دست هاي خود را با آب و صابون كاملا بشوييد. 

2. درپوش ظرف جمع آوري نمونه را باز نماييد، دقت شود كه داخل ظرف و درپوش آن آلوده نشود.

3. توجه نماييد كه نام، نام خانوادگي ، شماره ی بيمار و نوع آزمایش روي ظرف مربوطه نوشته شده باشد.

4. چنان چه در زمان قاعدگي(پريود) مي باشيد، جهت جلوگيري از جريان خون از يك تامپون مخصوص كه از قبل تهيه کردید، استفاده نماييد.

5. چين هاي پوست ناحيه تناسلي  (لب های واژن) را باز كرده و مجراي خروج ادرار و نواحي اطراف آن را بشوييد به نحوي كه عمل شستشو از جلو به عقب صورت گيرد، (در صورت موجود بودن دستمال از آن استفاده نمائيد.) 

6. دستمال استفاده شده را در ظرف مخصوص زباله بياندازيد. 

7. عمل ادرار نمودن را شروع نماييد. (در زمان ادرار كردن لب هاي دستگاه تناسلي هم چنان از يكديگر دور باشند.)

نكته مهم: قبل از اينكه ظرف جمع آوري به نمونه را در برابر جريان ادرار قرار دهيد، صبر نماييد تا ادرار به خوبي جريان يابد و قسمت كمي از ادرار به خارج (داخل توالت) بريزيد. 

8. بدون آنكه جريان ادرار متوقف شود، مقداري ادرار را داخل ظرف جمع آوري ريخته تا ظرف به ميزان نصف يا حداقل 4/1 آن پر شود. (در واقع قسمت مياني ادرار را در ظرف جمع آوري نمونه بريزيد.)

9. درپوش ظرف جمع آوري نمونه را روي آن بسته و كاملن محكم نماييد، دقت كنيد كه لبه ها و يا داخل ظرف به هيچ وجه لمس نشود.

10. توجه نماييد برچسب مشخصات روی ظرف نمونه کنده نشود.

11. ظرف نمونه را در جاي مخصوص جمع آوري نمونه كه توسط آزمايشگاه تعيين شده قرار دهيد.

12. دست هاي خود را بلافاصله پس از جمع آوري نمونه بشوييد . دستمال استفاده شده را در ظرف مخصوص زباله بياندازيد. 

نمونه گیری در منزل

1. حداکثر 20 دقیقه پس از جمع آوری باید آن را در دمای معمولی یخچال قرار دهید.  

2. نمونه ادرار را تقریبا تا 12 ساعت پس از جمع آوری می توان در یخچال نگهداری نمود، ولی بهتر است نمونه ادرار ظرف مدت یک ساعت به آزمایشگاه منتقل گردد.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 

 

راهنمای جمع آوری ادرار جهت انجام آزمایش کشت ادرار (اطفال)


سخنی با مراجعه کنندگان

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

1. نمونه ادراری که جمع آوری می گردد، برای تشخیص عفونت های ادراری استفاده می شود.

2. اگر در زمان جمع آوری نمونه ی ادرار آلوده شود، بطور قطع در نتایج آزمایش تاثیر منفی خواهد گذاشت.

3. دقت نمایید که بهترین نمونه برای آزمایش کشت ادرار، نمونه ی ادرار اول صبح می باشد.

4. اگر نمونه جهت بررسی عفونت ادراری می باشد، باید از مصرف آنتی بیوتیک حداقل ۳ روز قبل پرهیز شود . زیرا جواب آزمایش منفی کاذب می گردد.

راهنمایی لازم

1. بهتر است که ابتدا کودک را حمام برده و سپس نمونه ادرار جمع آوری گردد .

2. محل خروج ادرار ابتدا کاملن با آب و صابون سپس با آب معمولی شستشو داده شود . 

3. کیسه ادراری مناسب با جنس کودک تهیه نموده باز کرده و به طور پاکیزه روی محل قرار داده شود.

4. هر کیسه ادرار حداکثر 45 دقیقه می تواند به مجاری خروجی ادرار متصل باشد . 

5. در هنگام خواب بودن اطفال، راحت تر می توان کیسه را به مجاری خروجی ادرار وصل نمود . 

6. حدود 10 الی 15 سی سی (تقریبا نصف استکان) ادرار در کیسه جمع شود، سر کیسه را تا کرده تا بسته شود .

7. توجه نماييد كه نام، نام خانوادگي، شماره ی بيمار و نوع آزمایش روي کیسه ادراری مربوطه نوشته شده باشد.

 

نمونه گیری در منزل

1. حداکثر 20 دقیقه پس از جمع آوری باید آن را در دمای معمولی یخچال قرار دهید .  

2. نمونه ادرار را تقریبا تا 12 ساعت پس از جمع آوری می توان در یخچال نگهداری نمود، ولی بهتر است نمونه ادرار ظرف مدت یک ساعت به آزمایشگاه منتقل گردد.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 

دستورالعمل جمع آوری نمونه ی آزمایش هورمون آدرنوکورتیکوتروپیک ACTH

 

سخنی با مراجعه کنندگان 

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

• این آزمایش میزان هورمون آدرنوکورتیکوتروپیک (ACTH) را در خون اندازه گیری می کند. این هورمون سبب تحریک تولید هورمون دیگری به نام کورتیزول می شود. کورتیزول نوعی هورمون استروئیدی مهمی است که در بدن برای تنظیم سوخت و ساز قند، پروتئین و چربی و هم چنین سرکوب پاسخ های ایمنی بدن و فشار خون تولید می شود. مقدار این هورمون در بیماری هایی نظیر کوشینگ، آدیسون، تومورهای هیپوفیزی و هم چنین شرایط استرس زا افزایش می یابد. تومورهای غده ی آدرنال و داروهای استروئیدی یا کم کاری هیپوفیز می توانند مقدار این هورمون را افزایش دهند.

راهنمایی های لازم 

• مراجعه کننده باید ناشتا بوده و از هر گونه استرس پرهيز كند .
• نمونه برداری راس ساعت 8 صبح صورت بگيرد.
• نمونه درون لوله پلاستيكي داراي ماده ضد انعقاد EDTA گرفته مي شود (نبايد درون لوله ی شيشه اي باشد، چون ACTH جذب شيشه مي شود) .
• لوله ی فوق را نيم ساعت قبل از خون گيری در زير جايخی يخچال قرار دهيد.
• لوله را چند بار سر و ته کنيد تا با محلول داخل لوله مخلوط شده و لخته نشود.
• پلاسما در سانتريفيوژ يخچال دار جدا و در کمتر از 5 دقیقه در لوله پلاستيكي فريز مي گردد.
• مدت زمان لازم جهت ارجاع نمونه به آزمایشگاه در کنار یخ و در حالت فریز کمتر از 1 ساعت می باشد.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی
 

راهنمای جمع آوری نمونه ادرار 24 ساعته جهت آزمایش وانیلیل ماندلیک اسید (VMA)


سخنی با مراجعه کنندگان

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

به یاد داشته باشید که روش کلی انجام این آزمایش، همانند روش جمع آوري نمونه ادرار 24 ساعته مي باشد. 

راهنمایی های لازم 

1. اولين نمونه ادرار خود را در زمان مشخصی (مثلا 7 صبح) دور بريزيد. این زمان را یادداشت نمایید. 

2. پس از آن، هر بار ادرار خود را در ظرف مخصوص بريزيد.

3. ريختن ادرار در ظرف را تا 24 ساعت از زمان دور ريختن نمونه اول (زمانی که یادداشت نموده اید) ادامه دهيد.  

4. نمونه روز بعد ( روز دوم ) را نيز درست در همان زماني كه نمونه صبح روز اول را دور ريخته اید ( مثلا 7 صبح) به عنوان اخرین نمونه در داخل ظرف مخصوص بريزيد. 

5. ظرف حاوي نمونه را در اسرع وقت به آزمايشگاه منتقل كنيد. 

6. طی این مدت درب ظرف را بسته و آ نرا در جای خنک و به دور از دسترس اطفال یا نور مستقیم نگهداری کنید.

نكات تکمیلی

1. از مصرف غذا و نوشيدني هایي نظیر چاي، قهوه،‌ کاکائو، موز، مركبات، شكلات، وانيل، سركه سيب، جوش شيرين و شيرين بيان 3 – 2 روزقبل از جمع آوری نمونه خودداري نماييد.

2. از فعاليتهاي شديد بدني و عوامل استرس زا و روزه داري اجتناب کنید، زیرا انجام ورزش های قدرتی و شديد، استرس و روزه داري ممكن است سطح VMA را افزایش دهند.

3. با هماهنگی با پزشک معالج  از ۴۸ ساعت قبل از جمع آوری نمونه از مصرف داروهای کافئین، اپي نفرين، لوودوپا ، كربنات ليتيم و نيترو گليسيرين  که سبب افزايش سطح VMA مي شوند، خودداري نمایید.

4. با هماهنگی با پزشک معالج از ۴۸ ساعت قبل از جمع آوری نمونه از مصرف داروهای دیسولفیرام، گوانتيدين ،‌ ايمي پرامين ، فنو تيازين ها و ‌رزرپين  که سبب کاهش سطح VMA مي شوند، خودداري نمایید.

5. ظرف مخصوص جمع آوري ممكن است داراي مواد نگهدارنده اسيد قوي باشد لذا از تماس آن با دست و اعضاء بدن پرهيز نماييد. 

6. جمع آوری این نمونه دقیقاً 24 ساعت به طول می انجامد.

7. طی این مدت سعی کنید به مقدار معمول آب مصرف کرده و از کم نوشی یا پرنوشی خودداری فرمایید.

8. ماده موجود در ظرف را دور نریخته و از تماس آن با پوست یا مخاط بدن جداً پرهیز کنید و در صورت بروز تماس، محل موردنظر را فوراً با مقدار زیادی آب شستشو دهید.

9. ساعت و تاریخ شروع و پایان نمونه برداری را روی برگه در محل مخصوص یادداشت کنید.

10. ظرف حاوی نمونه ادرار 24 ساعته را حداکثر طی مدت یک ساعت به آزمایشگاه تحویل دهید.

11. توجه داشته باشید جهت انتقال نمونه ادرار به ظرف می توانید از یک ظرف شیشه ای تمیز و خشک استفاده نمایید. 

12. ساعت تحویل نمونه به آزمایشگاه از ساعت 7 صبح تا ساعت 12 ظهر می باشد.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 

 


آزمایش پرولاکتین


نکات اولیه و ضروری

1. مقادير هورمون پرولاکتین در خواب 3 برابر افزايش نشان مي دهد؛ بدیهی است داشتن هرگونه استرس ، بد خوابی و خواب ناکافی ( کمتر از 7-6 ساعت در شب ) باعث افزایش کاذب پرولاکتین می گردد. 

2. حداكثر مقدار اين هورمون در صبح مي باشد؛ نمونه گیری می بایستی قبل از ساعت 11 صبح انجام پذیرد.

3. حداقل 12 ساعت قبل از نمونه گیری، تماس یا تحریک جنسی نباید انجام شود . 

4. از آنجایی که مصرف داروهايی مانند استروژن، داروهای ضد افسردگی سه حلقه ای، خواب آورها، آمفتامين ها، داروهای فشار خون بالا (رزپين ، وراپاميل ، متيل دوپا ) و برخی از داروهايی که برای درمان ريفلاکس معده (سايمتيدين ) استفاده می شوند ، باعث افزايش و داروهايی مانند دوپامين ،لوودوپا و مشتقات آلکالوئيدهای ارگو باعث کاهش پرولاکتين می شوند، لطفاً در مورد قطع مصرف داروهای این چنینی، پیش از نمونه گیری و انجام آزمایش، با  پزشک خود و آزمایشگاه مشورت نمائید.

راهنمایی های لازم 

1. بهترین زمان برای نمونه گیری جهت آزمایش پرولاکتین، 2 تا 4 ساعت پس از بيدار شدن (هوشياری کامل ) و در حالت ناشتا است.

2. توصیه می شود پیش از نمونه گیری، از  پیاده روی تند ( پیاده روی آهسته اشکالی ندارد)، فعالیت ورزشی و بدنی اجتناب شود.

3. آرامش خود را در قبل و حین نمونه گیری حفظ نمائید، زيرا ترس و استرس سبب افزايش سطح پرولاکتين مي شود.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 
 

دستورالعمل جمع آوری نمونه ی خلط

 

سخنی با مراجعه کنندگان 

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

• این آزمایش برای بررسی ارگانیسم هایی که منجر به عفونت در دستگاه تنفسی شده اند به کار می رود. در صورت درخواست سه نوبتی آزمایش، نمونه اول هنگام مراجعه بیمار گرفته می‌شود. نمونه دوم، خلط صبحگاهی است که بیمار به‌صورت ناشتا، پس از یک نفس عمیق و با سرفه، خلط خارج شده را در ظرف می‌ریزد. نمونه سوم با مراجعه بیمار برای تحویل نمونه دوم به واحد جمع‌آوری دریافت می  گردد.

راهنمایی های لازم 

نمونه صبحگاهی بهتر است.
• بهتر است بیمار ناشتا باشد.
• لازم است قبل از گرفتن خلط‌، دهان چند بار با آب معمولی شسته شود. درب ظرف را باز كرده نفس عميقي را از راه بيني كشيده و براي لحظه اي نفس خود را در سينه حبس كنيد و با سرفه عميق خلط خود را داخل ظرف مربوطه تخليه نمایيد و از ریختن خلط به جدار خارجی ظرف خودداری نمایید. چنانچه مشکل بود سر را روی بخار آب گرفته استنشاق نمایید یا با آب نمک 10 درصد قرقره نمایید تا خلط بیاید.
• سعي شود خلط با آب دهان مخلوط نگردد و یا آب دهان به جای خلط داده نشود (آب دهان شفاف و رقيق است ولي خلط چسبندگي دارد).

• در مواردی که سرفه بدون خلط بوده و نمونه گیری سخت است می‌توان بصورتی که در ادامه گفته می شود، عمل نمود: بیمار سر را بر روی بخار آب گرفته و چندین بار تنفس عمیق انجام می دهد تا تولید خلط راحت تر صورت بگیرد، هم چنین بیمار بر روی صندلی نشسته و شخص دیگری چند بار از پشت بین دو کتف او ضربه می زند؛ بعد بیمار به سمت جلو خم شده و در حالی که ظرف نمونه گیری را زیر دهان خود گرفته است با تنفس چند سرفه عمیق می کند، به طوری که مطمئن باشد نمونه تخلیه شده ، خلطِ  درون ریه ها بوده و آب دهان نمی باشد.
• توجه شود مشخصات بیمار روی بدنه ظرف ثبت شده باشد.

نمونه گیری در منزل

 صبح قبل از برخاستن از جای خود بدون اینکه غذایی بخورد، با سرفه ای عمیق خلط خود را خارج و در ظرف مربوطه تخلیه نمایید.
• نمونه را پس از جمع  آوري در يخچال قرار دهيد و در كمتر از يك ساعت به آزمايشگاه برسانيد.
• در مورد نمونه  هاي چند نوبته هر روز يك نوبت انجام شود و پس از جمع  آوري در يخچال قرار گيرد. هر نمونه در كمتر از يك ساعت به آزمايشگاه برسد.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 

آزمایش بررسی خون مخفی در مدفوع


سخنی با مراجعه کنندگان

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

• هنگامی که پزشک آزمایش خون مخفی در مدفوع را درخواست می کند ، معمولا از نظر وجود خون میکروسکوپی ، مدفوع را بررسی می کنند ، چرا که ممکن است مشکلی در سیستم گوارش  وجود داشته باشد. 
• خون ممکن است به دلایل زیر در مدفوع ظاهر شود :

  1.   رشد سلول های خوش خیم ( غیر سرطانی ) و یا بدخیم ( سرطانی ) و یا پولیپ در روده بزرگ.
  2.   هموروئید ( تورم رگ های خونی نزدیک مقعد و بخش تحتانی رکتوم که می تواند باعث پارگی و خونریزی شود. )
  3.   فیسچور مقعد ( شکاف و یا ترک در پوشش مقعد )
  4.   عفونت روده به علت التهاب
  5.   زخم
  6.   زخم التهاب معده
  7.   بیماری کرون
  8.   بیماری دیورتیکولار روده بزرگ
  9.   ناهنجاری های عروق خونی در روده بزرگ

• خون ریزی دستگاه گوارش ممکن است میکروسکوپی باشد ( با چشم دیده نشود ) و یا ممکن است به آسانی به صورت مدفوع قیر مانندی به نام ملنا مشاهده شود.
• آزمایش خون مخفی مدفوع احتیاج به جمع آوری ۳ نوبت نمونه مدفوع دارد. معمولا مقدار کمی از مدفوع توسط اپلیکاتور جمع آوری می شود. نمونه های مدفوع باید در روزهای جداگانه گرفته شود، چون در سرطان روده بزرگ، ممکن است خونریزی دائمی نباشد.

راهنمایی های لازم 

• بعضی از مواد غذایی می تواند بر روی نتیجه آزمایش تاثیر بگذارد. یک رژیم غذایی خاص ، ۴۸ تا ۷۲ ساعت قبل از انجام آزمایش توصیه می شود. در این مدت از خوردن مواد غذایی زیر خودداری کنید :

  1.   چغندر
  2.   کلم بروکلی
  3.   هویج
  4.   طالبی
  5.   ماهی
  6.   گریپ فروت
  7.   قارچ
  8.   گوشت قرمز ( خصوصا گوشتی که به طور کامل پخته نشده باشد )
  9.   غذا و یا آشامیدنی هایی که حاوی ویتامین C  باشد.
  10.   شلغم
  11.   مرغ
  12.   تربچه
  13.   گل کلم
  14.   خیار
  15.   ترب کوهی

• شما مي توانيد به طور متعادل از مواد غذايي زير ميل نماييد:

  •   مقادير كمي از مرغ خوب پخته شده ( جوجه )، بوقلمون يا ماهي 

  •   مقادير دلخواه را از سبزيجات ( خام يا پخته، به استثنا مواردي كه قبلا ذكر گرديد ) 

  •   ميوه هايي نظير آلو خشك، آلو، گوجه سبز، كشمش پلويي، انگور سيب يا موز 

  •   محصولات حاوي الياف ( فيبر ) و سبوس زياد نظير غلات و حبوبات، بادام زميني ( پسته شامي ) يا ذرت بو داده 

• مصرف داروهای آهن، ایندومتاسین، کلشی سین، آسپرین، بروفن، کورتون ها و ویتامین C باید 48 ساعت پیش از انجام آزمایش و دوره جمع آوری نمونه قطع شود. 
• به مقدار نياز مي توان استامينوفن استفاده نمود.
• در صورت خونریزی از لثه در حین تمیز کردن دهان و دندان در طی 48 ساعت پیش از انجام آزمایش از مسواک زدن و کشیدن نخ دندان اجتناب نمایید.
• نمونه باید سریعاً به آزمایشگاه تحویل داده شود. 
• نمونه مدفوع نباید با ادرار یا سایر مواد آلوده شود.
• توجه نماييد كه نام و نام خانوادگي، شماره بيمار و نوع نمونه روي ظرف جمع آوري نمونه حتما قيد گردد. 
• در صورتی که امکان جمع آوری مدفوع در آزمایشگاه میسر نمی باشد، بیمار پس از جمع آوری مدفوع خود می تواند آن را ظرف مدت 2 ساعت به آزمایشگاه تحویل دهد و در صورت نگهداری مدفوع در دمای یخچال امکان نگهداری مدفوع تا 8 ساعت وجود دارد. 
• نمونه های اسهالی حداکثر ظرف نیم تا یکساعت باید به آزمایشگاه رسانده شود. چنانچه آزمایش کشت مدفوع دارید فقط می توانید نمونه را حداکثر ظرف 2 ساعت به آمایشگاه تحویل دهید.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 

دستورالعمل جمع آوری نمونه ی آزمایش نوار اسکاچ (آزمایش عفونت کرمک - اکسیور)

 

سخنی با مراجعه کنندگان 

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

• آزمایش نوار چسب (که بعضی اوقات از آن به عنوان آزمایش چسب اسکاچ یاد می شود) اشاره به جمع آوری و بررسی یک نمونه از پوست اطراف مقعد می کند.
• این آزمایش سریع، مقرون به صرفه و بدون درد بوده و برای تشخيص آلودگي ناشي از كرمك يا كرم سنجاقي یا انتروبیوس ورمیکولاریس و یا اوکسیور صورت مي گيرد.
• اين كرم شب ها از مقعد خارج شده و در اطراف مقعد و چين هاي دور تا دور مقعد تخم گذاري مي كند. کرمک هنوز هم شیوع بالایی در جوامع انسانی دارد به گونه ای که هم در جوامع فقیر و هم در جوامع ثروتمند شیوع دارد.
• کرمک باعث خارش در ناحیه مقعد در کودکان و حتی بزرکسالان شده که عوارضی مانند بی قراری و بی خوابی در کودکان را در پی خواهد داشت.
• بهترين زمان براي اين نمونه برداري ،هنگام صبح (زمان برخاستن از خواب) و قبل از حمام، شستشو ، دفع مدفوع و شستن ناحيه مقعد مي باشد.

راهنمایی های لازم 

• لام شيشه اي را  از پذیرش آزمايشگاه تحويل بگيريد.
• سعی کنید انگشتانتان یا دستانتان با سطح لام تماس نداشته باشد.
• دست های خود را با دقت با آب و صابون بشوئيد.
• هنگام صبح (زمان برخاستن از خواب و قبل از حمام، شستشو، دفع مدفوع و شستن ناحيه مقعد) فرد بيمار را (معمولا بچه ها) روي شكم بخوابانيد يا به او بگوئید در حالت چهار دست و پا قرار گیرد تا قسمت پشت و مقعد بيمار در دسترس نمونه گير قرار داشته باشد.
• مقداری نوار چسب (چسب شيشه اي معمولی که در همه خانه ها وجود دارد) به طول 10 سانتيمتر جدا كرده و از 2 طرف آن را بگيريد. قسمت چسبی نوار چسب به دستتان یا هر جای دیگری تماس پیدا نکند.
• چسب را مكرراً روی مقعد و چين هاي دور مقعد بچسبانيد و جدا كنيد. حین چسباندن روی مقعد کمی با انگشت چسب را بفشارید. (این کار باعث می شود هر گونه کرمک یا تخم کرمکی که بر روی پوست وجود داشته باشد، به نوار چسب، بچسبد.)
• سپس چسب را بدون اینکه قسمت چسبی آن به دستتان یا جایی بخورد، صاف روی لام شیشه ای که از پذیرش آزمایشگاه گرفته اید، بجسبانید و بلافاصله به آزمایشگاه ارسال نمایید و به فرد از پیش تعیین شده تحویل دهید.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی
 

دستورالعمل آزمایش Post Coital Test

 

سخنی با مراجعه کنندگان 

• بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

• موکوس دهانه رحم (سرویکس) درست قبل از تخمک گذاری تحت تاثیر استروژن شدیدا افزایش یافته (حتی خود شخص متوجه آن می شود) سیال و شفاف شده و خاصیت کشسانی زیادی به خود می گیرد.
• علل سرویکال مسئول کمتر از 5 درصد موارد نازایی بوده و از طریق آزمایش بعد از  نزدیکی Post coital test  (PCT) مورد بررسی قرار می گیرد.
• این آزمایش بر اساس اندازه‌گیری پارامترهایی در موکوس مثل حجم، خاصیت سرخسی شدن، قابلیت کش‌آمدن، ویسکوزیته و سلول‌های عفونی درجه‌بندی می‌شود و زنانی که در این درجه‌بندی، نمره بالای 10 به دست می‌آورند از لحاظ کیفیت و کمیت موکوس سرویکس در گروه نرمال قرار می‌گیرند. سپس تعداد و تحرک اسپرم و همینطور میزان اسیدیته (pH) در هر دو منبع واژینال و سرویکس (دهانه رحم) در زیر میکروسکوپ مشاهده می شود. در حالت نرمال pH واژن اسیدی و دهانه رحم خنثی یا قلیایی باشد و حداقل 10 اسپرم متحرک با درجه تحرک پیشرونده سریع و کند در میدان میکروسکوپی (با بزرگنمایی 400) باید مشاهده شود.
• نتیجه نرمال PCT نقش تعیین کننده در انتخاب روش درمانی دارد و نشان دهنده آن است که:

1- شوهر به اندازه کافی اسپرم طبیعی تولید می کند.
2- به دنبال نزدیکی، اسپرم به طور صحیح در داخل واژن قرار گرفته است.
3- غدد دهانه رحم طبیعی هستند.
4- استروژن به میزان کافی قبل از تخمک گذاری تولید شده و در نتیجه تخمک گذاری طبیعی است.
5- آنتی بادی ضد اسپرم در موکوس وجود ندارد. منفی شدن PCT یعنی عدم وجود اسپرم یا بی حرکت بودن تمام اسپرمها درموکوس می باشد.

• مواردی که سبب غیر طبیعی شدن آزمایش می شوند عبارتند از:

PCT -1 در زمان مناسب انجام نشده است. برای مثال PCT خیلی زود یا خیلی دیر در سیکل انجام شده است. زمان اشتباه از شایعترین علل نتیجه غیر طبیعی بوده و لازم است که دوباره تکرار شود.
2- تخمک گذاری در طی آن سیکل قاعدگی رخ نداده است. شاید دلیل آن فشار و استرس و تعیین غلط زمان انجام نزدیکی باشد.
3- تعداد اسپرم خیلی کم بوده یا حرکت آن کم است.
4- دهانه رحم غیرطبیعی می تواند سبب منفی شدن آزمایش گردد. برای مثال عفونت مزمن در دهانه رحم مانع تولید موکوس کافی می شود و در بعضی از زنان که دارای زخم در دهانه رحم می باشند، موکوس به اندازه کافی تولید نمی شود. هم چنین بیمارانی که سابقه جراحی دهانه رحم داشته اند، برای مثال مخروط برداری دهانه رحم (Conization) که طی این عمل جراحی، بافت دهانه رحم بصورت مخروط (Cone) برای تشخیص و درمان ضایعات دهانه رحم برداشته می شود، اغلب سبب این مشکل می شوند.
5- وجود آنتی بادی علیه اسپرم در ترشحات دهانه رحم
6- درمان با داروهایی همچون کلومیفن، ،Tamoxifen، پروژسترون، دانازول که همگی برای درمان ناباروری استفاده می شوند می توانند مانع تولید موکوس خوب شوند.
7- کاهش قابلیت کش آمدن موکوس می تواند ناشی از كاهش سطح استروژن سرم (نامناسب بودن وضعیت تخمك) می باشد.

• آزمایش باید طی زمان تخمک گذاری صورت گیرد . این زمان را از چند طریق می توان محاسبه کرد : زمان اوولاسیون یا تخمک گذاری معمولا حدود روزهای 15-13 از شروع عادت ماهیانه می باشد . در این ایام ترشحات آبکی و فراوان بوده و دمای بدن مقداری بالاتر می رود . در صورت نیاز با اندازه گیری هورمون LH می توان با دقت بیشتری زمان اوولاسیون رابدست آورد . همچنین راهنمایی پزشک معالج و دستورات ایشان بایستی مدنظر قرار گیرد.

راهنمایی های لازم 

• در زمان مناسب عمل نزدیکی صورت می گیرد . برای این کار از هیچ گونه پماد یا مایع لزج کننده استفاده نکرده و از گرفتن دوش و حمام رفتن خودداری نمایید . در حالی که به پشت خوابیده اید، مدتی استراحت کرده و بعد از 8-2 ساعت برای نمونه گیری به آزمایشگاه مراجعه نمایید .

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی
 

دستورالعمل جمع آوری مایع منی


سخنی با مراجعه کنندگان

• بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

آزمایش بررسی مایع منی برای تعیین باروری مردان (توانایی مرد برای باردار ساختن زن) مورد استفاده قرار می‌گیرد. 
• این آزمایش دارای بخش‌های زیادی است و ابعاد مختلفی از منی و اسپرم را مورد بررسی قرار می‌دهد.
• آزمایش مایع منی به‌منظور تعیین باروری باید روی حداقل دو نمونه با فاصله‌ی هفت روز، در مدت زمانی دو تا سه ماه انجام شود؛ چرا که برخی از شرایط می‌تواند بر سطح اسپرم تاثیرگذار باشد. 
• همچنین، آزمایش بررسی مایع منی می‌تواند برای تعیین تعداد اسپرم در مردانی که وازکتومی انجام داده‌اند به کار گرفته شود.
• عوامل بسیاری بر تعداد اسپرم و دیگر ویژگی‌های منی تاثیرگذارند. برای مثال، اگر مردی دچار آسیب در ناحیه‌ی بیضه شده باشد یا پرتودرمانی شده باشد یا برخی داروهای خاص (مانند آزاتیوپرین یا سایمتیدین) را مصرف کند تعداد اسپرم‌هایش کم خواهد شد. همچنین مردی که میزان هورمون استروژن بالایی داشته باشد نیز تعداد اسپرم‌های کمتری دارد.
• برخی از دلایل رایج ناباروری مردان می‌تواند شامل تب بالا، مشکل بیضه‌ها، گرفتگی لوله‌هایی که مایع منی را به ابتدای آلت می‌رسانند و تعداد اسپرم کمتر از حد عادی در نمونه‌ی مایع منی باشد. 

راهنمایی های لازم 

• نمونه باید در آزمایشگاه تهیه شود و چنان چه این امر ممکن نباشد، نمونه باید در مدت کمتر از نیم ساعت به آزمایشگاه تحویل داده شود. در هنگام تحویل نمونه به آزمایشگاه زمان دقیق جمع  آوری آن را به مسئول پذیرش اعلام نمایید. 
• نمونه باید پس از 3 تا 5 روز پرهیز از نزدیکی یا انزال تهیه شود و نمونه  هایی که پیش از 2 روز و پس از 7 روز از آخرین نزدیکی جمع آوری شود برای انجام آزمایش مناسب نیستند. 
• وجود تب در خلال 3 روز پیش از انجام آزمایش، نتیجه را تحت تاثیر قرار می  دهد. 
• بهترین نمونه برای آزمایش منی، نمونه ای است که از طریق تحریک مصنوعی ( خود ارضایی) تهیه شده باشد. (بدون استفاده از صابون و یا هر گونه ماده چرب کننده) 
• نمونه را با دست کمی نمناک تهیه و در ظرف مخصوصی که از طرف آزمایشگاه در اختیار شما قرار داده شده، جمع آوری کنید. 
• نمونه جمع  آوری شده توسط کاندوم برای آزمایش مناسب نیست.
• باید دقت شود که تمامی نمونه مایع منی در ظرف مخصوص ریخته شود؛ زیرا چنان چه فقط قسمتی از نمونه در اختیار آزمایشگاه قرار شود، باعث بدست آمدن نتیجه ی غیرواقعی خواهد شد. 
• قبل از ریختن نمونه به داخل ظرف بهتر است با در دست گرفتن ظرف، دمای آن را به نزدیک درجه حرارت بدن (37 درجه سانتی گراد) برسانید.
• از قرار دادن نمونه در حرارت های کمتر از صفر درجه و بالاتر از 40 درجه سانتیگراد خودداری نموده و سعی کنید تا زمان تحویل نمونه به آزمایشگاه آن را در دمای نزدیک به حرارت بدن (37 درجه سانتیگراد) نگهداری کنید. 
• نمونه ای که از زمان جمع آوری آن بیش از یک ساعت گذشته باشد، فاقد ارزش است.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 
 

دستورالعمل جمع آوری مایع منی بعد از بستن لوله ها در مردان (وازکتومی)

 

سخنی با مراجعه کنندگان

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

• آزمایش مایع منی بعد از وازکتومی پس از بستن لوله ها در مردان برای کسب اطمینان از موفقیت آمیز بودن عمل جراحی صورت می گیرد.

راهنمایی های لازم 

این آزمایش باید حداقل 2 ماه پس از وازکتومی صورت بگیرد.
• در طی 24 ساعت پیش از جمع آوری نمونه، نباید مقاربت( نزدیکی) صورت بگیرد.
• نمونه باید در آزمایشگاه تهیه شود و چنان چه این امر ممکن نباشد، نمونه باید در مدت کمتر از نیم ساعت به آزمایشگاه تحویل داده شود. در هنگام تحویل نمونه به آزمایشگاه زمان دقیق جمع  آوری آن را به مسئول پذیرش اعلام نمایید. 
• نمونه باید پس از تا روز پرهیز از نزدیکی یا انزال تهیه شود و نمونه  هایی که پیش از روز و پس از 7 روز از آخرین نزدیکی جمع آوری شود برای انجام آزمایش مناسب نیستند. 
• وجود تب در خلال روز پیش از انجام آزمایش، نتیجه را تحت تاثیر قرار می  دهد. 
• بهترین نمونه برای آزمایش منی، نمونه ای است که از طریق تحریک مصنوعی ( خود ارضایی) تهیه شده باشد. (بدون استفاده از صابون و یا هر گونه ماده چرب کننده) 
• نمونه را با دست کمی نمناک تهیه و در ظرف مخصوصی که از طرف آزمایشگاه در اختیار شما قرار داده شده، جمع آوری کنید. 
• نمونه جمع  آوری شده توسط کاندوم برای آزمایش مناسب نیست.
• باید دقت شود که تمامی نمونه مایع منی در ظرف مخصوص ریخته شود؛ زیرا چنان چه فقط قسمتی از نمونه در اختیار آزمایشگاه قرار شود، باعث بدست آمدن نتیجه ی غیرواقعی خواهد شد. 
• قبل از ریختن نمونه به داخل ظرف بهتر است با در دست گرفتن ظرف، دمای آن را به نزدیک درجه حرارت بدن (37 درجه سانتی گراد) برسانید.
• از قرار دادن نمونه در حرارت های کمتر از صفر درجه و بالاتر از 40 درجه سانتیگراد خودداری نموده و سعی کنید تا زمان تحویل نمونه به آزمایشگاه آن را در دمای نزدیک به حرارت بدن (37 درجه سانتیگراد) نگهداری کنید. 
• نمونه ای که از زمان جمع آوری آن بیش از یک ساعت گذشته باشد، فاقد ارزش است.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی

 
 

راهنمای آزمایش توبرکولین یا آزمایش پوستی PPD


سخنی با مراجعه کنندگان 

بسیاری از آزمایش های تشخیص پزشکی نیازمند رعایت مواردی است که اگر به خوبی رعایت شوند، به کسب نتایج درست آزمایشگاهی کمک زیادی می کند. بطور مثال، شاید لازم باشد که مراجعه کنندگان گرامی در برخی از آزمایش ها به توصیه پزشک یا آزمایشگاه از صرف غذا های خاص یا مصرف داروهای مشخص برای مدت زمان معینی پرهیز نموده و  یا در مواردی کشیدن سیگار یا عادات روزانه مثل فعالیت بدنی زیاد را ترک نمایند. عدم رعایت مواردی که از طرف پزشک یا آزمایشگاه به مراجعه کنندگان گرامی توصیه می شود، امکان کسب نتایج غیر واقعی و نادرست را افزایش داده که این خود باعث تحمیل هزینه های تشخیصی و درمانی غیر ضروری نیز می شود. بنابراین همکاری مراجعه کنندگان گرامی با آزمایشگاه و پزشک برای کسب نتایج دقیق و معتبر آزمایشگاهی و مشخص شدن وضعیت سلامتی مراجعه کنندگان اهمیت می یابد.

نکات اولیه و ضروری

• آزمایش پوستی توبرکولین یا مانتو برای مشخص کردن تماس قبلی یا فعلی فرد با باسیل سل بکار می رود. این آزمایش می تواند عفونت سلی را در گذشته یا حال (همراه بیماری یا بدون ان) مشخص کند. اساس ازمایش بر این حقیقت استوار است که یکبار ابتلا به باسیل سل باعث ایجاد ازدیاد حساسیت نسبت به پروتئین های باکتری  می شود. پاسخ اساسی در این آزمایش پوستی بر عهده ایمنی سلولی CMI بوده و واکنش حاصله جزو واکنش های ازدیاد حساسیت تیپ 4 طبقه بندی می شود. آنتی ژن مورد استفاده پروتئین خالص شده باسیل سل بوده و (Purified Protein Derivative) نامیده می شود به همین خاطر نام دیگر این آزمایش پوستی PPD میباشد.
• چنان چه نتیجه آزمایش منفی باشد، اما پزشک همچنان به سل مشکوک باشد می توان از PPD با قدرت دو برابر استفاده کرد. اگر نتیجه تست باز هم منفی شد بیمار عفونت سلی ندارد.
• اگر به علت سوتغذیه با بیماری مزمن مثل نئوپلاسم و عفونت سیستم ایمنی غیرفعال باشد، آزمایش PPD علیرغم وجود عفونت TB فعال یا غیر فعال هم چنان منفی می شود.

راهنمایی های لازم 

• 24 تا 72 ساعت بعد از تزریق نباید موضع را خارانده و از تماس آن با آب خودداری شود.
• دقت شود زمان خوانش آزمایش که 24 تا 72 ساعت بعد ازتلقیح است با روزهای تعطیل تلاقی نکند.
• حتما خود فرد آزمایش دهنده باید برای خواندن نتیجه به آزمایشگاه مراجعه نماید تا قرمزی و سفتی محل تزریق بررسی و ثبت گردد.

نویسنده

محسن احمدی

کارشناسی ارشد ژنتیک انسانی

کارشناس علوم آزمایشگاهی

دستیار پژوهش در بخش تحقیقات و توسعه آزمایشگاه تشخیص پزشکی بوعلی قم

مدیر دفتر و مسئول امور دانشجویی شبکه جهانی آموزش و پژوهش علمی (یوسرن) در بوعلی